XX Ogólnopolski Plener Ilustratorów w Krasnobrodzie!

W Krasnobrodzie trwa XX Ogólnopolski Plener Ilustratorów, zorganizowany przez Krasnobrodzki Dom Kultury oraz inicjatorkę i wieloletnią organizatorkę plenerów Marię Grażynę Szpyrę.

Historia tej cenionej przez środowisko formy integracji, konfrontacji i międzypokoleniowej wymiany doświadczeń zaczęła się w 1984 r., a może nawet wcześniej, w 1978 r., z chwilą objęcia przez Marię. Grażynę Szpyrę funkcji dyrektora Biura Wystaw Artystycznych w Zamościu, która do programu pracy wprowadziła działania adresowane i tematycznie związane z dzieckiem, między innymi cykl ogólnopolskich wystaw „Dziecko w sztuce”.

Po malarstwie, plakacie, w 1981 r. przyszła kolej na ilustrację, i tak rozpoczęła się , trwająca do dziś, współpraca z ilustratorami, której efektem był zorganizowany w 1984 r. pierwszy ogólnopolski plener ilustratorów. Do Krasnobrodu przyjechali wówczas m. in.: Olga Siemaszko, Józef Wilkoń, Janusz Stanny Zdzisław Witwicki, Teresa Wilbik, Jerzy Flisak, Waldemar Andrzejewski, Bożena Truchanowska, Krystyna Michałowska oraz Zbigniew Rychlicki, którego rola w budowaniu i rozwijaniu koncepcji plenerów jest nie do przecenienia. Później osobowością integrującą był Janusz Stanny.

W 2000 r., po połączeniu zamojskiego BWA z Galerią Sztuki Współczesnej M. G. Szpyra przestała pracować w tej instytucji, nie odbywały się też ogólnopolskie plenery. Artyści nie zapomnieli jednak o jej zasługach dla polskiej Ilustracji. Na ich wniosek w 2006 r. otrzymała Nagrodą Specjalną Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, jeszcze w tym roku reaktywowała plenery. Równo 20 lat temu, ilustratorzy po kilkuletniej przerwie wrócili do Krasnobrodu, gdzie spotykają się do dziś.

W tej historii nie można pominąć roli Jolanty Pielach i Jacka Szpindy – lekarzy z Zamościa, pasjonatów sztuki i wybitnego artysty Janusza Stannego, a przede wszystkim Krasnobrodzkiego Domu Kultury, który włączył się do organizacji plenerów i do dziś, we współpracy z Marią Grażyną Szpyrą, realizują kolejne ich edycje.

Efekty współpracy są imponujące. To wystawy prezentowane w kraju i za granicą, wysoko oceniane pod względem merytorycznym i edytorskim wydawnictwa, projekty realizowane z programów Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, kolekcja ilustracji oraz Aleja Mistrzów Polskiej Ilustracji.

Dla ilustratorów Krasnobród nadal jest miejscem szczególnym, do którego chętnie przyjeżdżają najlepsi, laureaci wielu nagród, przedstawiciele różnych prądów, kierunków, kilku pokoleń oraz młodzi graficy rozpoczynający swoją przygodę z książką.

Tak też jest i w tym roku. Przez cały tydzień (30 sierpnia – 6 września 2026 r.), malownicze Roztocze staje się przestrzenią międzypokoleniowej wymiany doświadczeń, artystycznych konfrontacji oraz środowiskowej integracji dla takich artystów jak: Monika Chrabąszcz, Piotr Fąfrowicz, Artur Gołębiowski, Hanna Grodzka-Nowak, Marianna Jagoda, Aleksandra Kucharska-Cybuch, Halina Kuźnicka, Bartłomiej Kuźnicki, Krystyna Lipka-Sztarbałło, Piotr Rychel, Katarzyna Samosiej, Magdalena Wosik, Aleksandra Zaborska oraz Beata Zdęba. Przyjechali z całej Polski – z Warszawy, Gdańska, Krakowa, Wrocławia, Łodzi, Szczecina i Lublina.

Tematem przewodnim pleneru są polskie przysłowia, powiedzenia i porzekadła.

Ilustratorzy za pomocą metafory, humoru i ironii sprawdzają, ile uniwersalnej prawdy o współczesnym człowieku kryje się w mądrościach naszych przodków. Efekty będziemy mogli podziwiać już za rok.

Imprezy towarzyszące – 3 września 2026 r.:

• 16.00 – odsłonięcie tablicy Marii Ekier oraz tablicy Krystyny Lipki-Sztarbałło w Alei Mistrzów Polskiej Ilustracji. Aleja honoruje wybitnych ilustratorów – wieloletnich uczestników krasnobrodzkich plenerów, zarówno żyjących, jak i tych, którzy odeszli. Stoją tam już tablice Olgi Siemaszko, Zbigniewa Rychlickiego, Janusza Stannego, Zdzisława Witwickiego, Józefa Wilkonia, Bogusława Orlińskiego, Elżbiety Gaudasińskiej, Tomasza Borowskiego, Teresy Wilbik, Wandy Orlińskiej, Krystyny Michałowskiej,
• 17.00 – otwarcie wystawy pt. „Potwory, bóstwa i fantastyczne stworzenia w mitologii greckiej”, prezentującej efekty ubiegłorocznego pleneru.

---

Data publikacji: 01.09.2026